Muhabbet kuşunun cıvık kaka yapması ishal olduğunu göstermez. İshal olan muhabbet kuşunun altında yaklaşık yarım çay bardağı su dökülmüş gibi ıslaklık olur. Hayvan halsiz ve yorgun görünür.

Muhabbet kuşları ishal olduğunda yapılacaklar

1-      Suyuna limon ya da portakal suyu damlatabilirsiniz. Bu kuşunuzun yem ihtiyacını karşılar. Yine bunun yerine kuşçunuzdan alacağınız Avisol vitamin damlasını ishal durumunda çift doz uygulamanızın çok faydası olacaktır. Damla damlattığınız suyu iki günde bir yenilemeyi unutmayın.

2-      Kafesine patates haşlaması ve pirinç lapası koyun.

3-      Vitakraft kuş kömürü yemliğine koyabilir ya da bir yemlik yeme bir çay kaşığı karıştırabilirsiniz. Kuş kömürü eskiden daha çok kullanılırdı. Günümüzde pek önerilmemektedir.

4-      Suyuna çok az miktarda uz ve şeker katabilirsiniz.

5-      Kurulanmamış ıslak yeşillik asla vermeyin. İshale neden olur.

6-      Suyuna bebe aspirini veya bir mercimek büyüklüğünde Cipro tb atarak ishali iyileştirenler mevcuttur.

Yukarıda belirtilenler sadece kuşçulardan ve çevreden öğrenilen ilkyardımdır. En doğru olanı kuşunuzun hasta olduğunu fark eder fark etmez hiç zaman kaybetmeden bir veteriner hekime götürmek ve onun önereceği ilaçları kullanmaktır. Veteriner hekimler tahmin edildiği kadar maliyetli değildir. Muayene ücretine tedavi ve ilaçlar da dahil olduğundan kuşçulardan alınan ilaç paralarıyla neredeyse başa baş gelmektedir.

Altı ay önce çekinik parçalı gen mutasyonuna sahip olan ortama yirmi günlük yavru bir muhabbet kuşu atın almıştım. Bilmeyenler için yazıyorum. Parçalı mutasyonlu muhabbet kuşlarında karınlarında bir renk bandı olur. Yani karınlarının üstü ayrı renk altı ayrı renktir. Benimkinin karnının  üstü parlak mavi bandın alt kısmı ise beyaz idi. Yine kafalarının arkasında bir renk yaması olur. Benim muhabbet kuşunun kafasındaki siyah beyaz çizgilerinin arasında beyaz bir yama mevcut idi. Çok sağlam ve sağlıklı bir hayvandı. Aynı zamanda uysal ve çok ilgi görmemesine karşın ele geliyordu.

Bir gün kafesini temizledim. Yen yem koydum. Kutusundan içine bakmadan döktüm.  Kuş acıkmıştı. Bir kez bol miktarda yem yedi. Birkaç saat geçti. Bir ara bir baktım kafesin tellerinde bir kurt geziniyor. Önce kuşu kontrol ettim hastalandı da bir yeri mi kurtladı diye. Daha sonra kafesin kurtlayabileceğini düşündüm. Ama bu ihtimali hemen eledim. Çünkü kendi ellerim ile yeni yıkamıştım. Daha sonra mutfağımın rutubetli olduğu ve zaman zaman pirinç, kuru fasulye gibi bakliyatlarımın kurtladığı aklıma geldi. Yemi kontrol ettim. Teşhis doğru idi. Yemde hem bol miktarda küf ve kurt vardı. Kuşun kafesinden yemliği aldım. Eski yemi çöpe attım. Akşama yeni yem alınacaktı.

İki gün sonra kuşun çok sakin olduğunu fark ettim. Hiç kaçmadan kendini sevdirdi. Birkaç saat sonra çok halsiz göründüğünde hasta olduğunu anladım ancak hala tüneğinde duruyordu. Ertesi sabah kafesin dibine yaydığımız gazete kağıdının üzerinde yeşil renkli ishal kaka vardı ve kafesin dibi su dökmüş gibi ıslaktı. Kuş yere inmişti. O gün çok hasta olduğunu anladım. İshal ilacı ve vitamin takviyesi almak üzere kuşçuya gittim. Eve gelmem birkaç saatimi aldı. Döndüğümde kuş tir tir titriyordu. Kanatlarını titretiyordu. Birkaç saat sonra iki kanadını açarak titremeye ve zor soluk alıp vermeye başladı.  Bir iki saat daha geçince çırpınarak takla atmaya başladı. Kafesin dibine iyice yapıştı. Ertesi sabah felç olmuş. Veterinere gittik. İki gün önce gelse idi bir şansı olabilirdi. Küflü yemi yediğini fark ettiğiniz an getirmeliydiniz dedi. Aflatoksin zehirlenmesi teşhisi koydu. Eskiden beri az da olsa küflenmiş bir gıdanın yenmemesi gerektiğini ve sağlığımıza çok zararlı olduğunu duyarız. Şimdi nedir bu aflatoksin bir bakalım.

Aflatoksin Aspergillus türü küflerde üremiş mikotoksinlere verilen addır. Küflenmiş ve tozlu yemler kesinlikle muhabbet kuşlarına verilmemelidir.  18 çeşidi bulunmakla birlikte en önemlileri Aflatoksin B1,B2,G1,G2 ve M1?dir.

İnsanlarda da toksik olmakla birlikte hayvanlara daha zararlıdır. İnsanlarda uzun süreli ve az miktarda alınması karaciğer kanseri, sarılık, sirozdan sorumludur. Afrika ülkeleri gibi açlığın hüküm sürdüğü yerlerde küflenmiş mısır, pirinç, makarna gibi bakliyatların yenmesi sonucu ani zehirlenmeler de görülür.

Tavşan, köpek, hindi, balıklar ve ördekte de görülür.

Yavru kuşlar aflatoksinlere karşı daha hassastır. Öldürücü dozda aflatoksin alan muhabbet kuşlarında hasar gören ana organ karaciğerdir. Karaciğer harap olur. Titreme ve çırpınmalar karaciğer ağrısından dolayıdır.  Solunum güçlüğü, sindirim sistemi bozukluğu, karaciğerin pıhtılaşma mekanizmasında bozulmasından dolayı iç kanama, koma ve ölüm ile sonuçlanır. İlaçların yararı olmaz aksine verilen ilaca bağlı olarak karaciğer daha fazla zarar görür.

Hayvanlarda ise düşük dozda sürekli vücuda alınması büyüme gelişme bozukluğu ve karaciğer kanseri yapar.